Dla Pacjenta

Liczy się każdy oddech - informacje

Polski Dzień Spirometrii - by rozpoznać chorobę i świadomie ją leczyć!

25-06-2013

Polski Dzień Spirometrii - by rozpoznać chorobę i świadomie ją leczyć!

Rozmowa z dr. n. med. Piotrem Dąbrowieckim, specjalistą chorób wewnętrznych i alergologii, przedstawicielem Polskiej Federacji Stowarzyszeń Chorych na Astmę, Alergię i POChP.

Światowy Dzień Spirometrii organizowany jest co dwa lata, a w naszym kraju naprzemiennie z Polskim Dniem Spirometrii. Dlaczego?

Polska Federacja Chorych na Astmę, Alergię i POChP postanowiła co roku organizować Dzień Spirometrii, ponieważ spirometria jest podstawowym badaniem układu oddechowego. Pomaga przede wszystkim w rozpoznawaniu POChP (przewlekła obturacyjna choroba płuc), na którą choruje 2 mln Polaków, z czego 1 mln nie wie o swojej chorobie.
Jeśli chodzi o astmę, spirometria jest badaniem pomocniczym - pomaga w oszacowaniu stopnia klinicznego choroby. Można jednak mieć dobry wynik spirometrii i astmę (tacy pacjenci stanowią 30 proc.). W Polsce astmę ma 4 mln ludzi, ale połowa z nich nie ma postawionego rozpoznania! Dzień Spirometrii to szansa na odnalezienie i uratowanie kolejnych tysięcy chorych przed śmiercią (POCHP) lub uwolnienie od dokuczliwych objawów (astma).

Dlaczego Polski Dzień Spirometrii obchodzony będzie akurat 27 czerwca?

W tym dniu przypada rocznica drugiego Światowego Dnia Spirometrii. W czerwcu 2012 r.  udało nam się przebadać ponad 10 tys. osób, z czego u niemal 2 tys. rozpoznano wstępnie objawy astmy lub POChP. W tym roku, podobnie jak w poprzednich latach, nie tylko bezpłatnie wykonamy spirometrię, ale też przeprowadzimy ankietę, w której będziemy pytać m.in. o to, czy dana osoba ma świszczący oddech, duszność, przewlekły kaszel. Jeśli stwierdzimy nieprawidłowości, osoba ta otrzyma od nas list polecający do lekarza rodzinnego, z prośbą o zajęcie się tą sprawą.

Co to oznacza w praktyce?

W przypadku POChP pacjent ma szansę na prawidłowe leczenie, a co za tym idzie - wydłużenie życia. Zgłaszają się do nas osoby w wieku 50, 60 czy 70 lat, które nigdy nie robiły spirometrii, bo przyzwyczaiły się do swojego "kaszlu palacza". A coś takiego nie istnieje! Przewlekły kaszel to stan zapalny w układzie oddechowym. Jeśli trwa przynajmniej 3 miesiące i pojawia się w ciągu kolejnych 2 lat, jest objawem przewlekłego zapalenia oskrzeli (PZO). Nieprawidłowa spirometria plus objawy PZO równa się POChP.

Kto powinien się zgłosić na badanie spirometryczne?

Każdy, kto ma świszczący oddech, przewlekły kaszel i duszność. A zwłaszcza bierni palacze oraz osoby palące po 40. roku życia, ponieważ są szczególnie zagrożone POChP.

Na czym polega spirometria?

Jest to badanie nieinwazyjne, trwające ok. 10 minut. Polega na wydmuchiwaniu powietrza z płuc w ustnik aparatu (spirometru). Trzeba nabrać go dużo i intensywnie, a potem długo wypuszczać. Powinno to trwać ok. 6 sekund. Na podstawie wieku, płci i wzrostu danej osoby wyliczana jest norma. Jeśli przepływ powietrza jest ograniczony - świadczy to o obturacji, czyli skurczu oskrzeli. To objaw charakterystyczny dla dwóch chorób - astmy i POChP. W Polsce łącznie cierpi na nie ponad 6 mln ludzi (więcej osób choruje tylko na nadciśnienie tętnicze). Ponieważ techniczna strona badania jest bardzo ważna (ok. 20 proc. spirometrii wykonywane jest nieodpowiednio!), od 17 czerwca na stronie internetowej www.astma-alergia-pochp.pl jest dostępny film instruktażowy dla pacjentów, na którym pokazujemy, jak prawidłowo wykonać to badanie.

Na czym polega obturacja?

Przy astmie jest to obrzęk błony śluzowej i skurcz oskrzeli, przez co zmniejsza się ich światło. Dochodzi też do zagęszczenia śluzu, który zaczopowuje układ oddechowy, może go nawet zablokować. Dawniej ludzie z tego powodu umierali. Dziś mamy znakomite leki - glikokortykosteroidy wziewne, które, co ważne, działają tylko miejscowo. A także leki rozszerzające oskrzela, immunoterapię swoistą (odczulanie) i terapię biologiczną. Sterydy wziewne odmieniły los pacjentów chorych na astmę, bo dzięki nim można wielokrotnie zredukować dawkę leku i uzyskać bardzo dobry efekt terapeutyczny bez skutków ubocznych. Co więcej, można połączyć 2 w 1, czyli sterydy wziewne z lekiem rozszerzającym oskrzela (beta2-mimetyk), co jest jeszcze bardziej skuteczne. Im wcześniej zastosujemy terapię, tym lepiej. Nie należy się bać rozpoznania astmy, bo przy dzisiejszych lekach w ciągu kilku dni możemy doprowadzić do ustąpienia objawów i, w efekcie, zapobiec zaostrzeniom choroby.

Podczas Polskiego Dnia Spirometrii główny nacisk kładzie się na wykrycie POChP. Czy jest to choroba dziedziczna?

Nie, raczej uwarunkowana społecznie (dziadek palił, tata palił, ja palę). Związana jest z wrażliwością osobniczą na dym tytoniowy. Zjawisko to dotyczy co drugiej osoby. Ponad 30 proc. Polaków pali, a zatem połowa z nich jest zagrożona POChP. Szczególnie osoby mieszkające w dużych aglomeracjach, bo poza dymem tytoniowym do układu oddechowego wnikają zanieczyszczenia powietrza, prowadząc do obturacji oskrzeli.
Dodatkowe ryzyko zachorowania na POChP występuje u osób z niedoborem alfa-1 antytrypsyny. Bezpłatne badanie krwi w tym kierunku można wykonać w Instytucie Gruźlicy i Chorób Płuc w Warszawie.
W przypadku POChP podstawową sprawą jest rzucenie palenia (jeżeli pacjent bierze leki i pali, efektywność terapii jest dużo mniejsza!). Potem dochodzą leki i rehabilitacja ruchowa. Tacy pacjenci dłużej żyją i życie to ma lepszą jakość. Jeśli do tego dołożymy szczepienia przeciwko grypie i pneumokokom, mamy optymalne leczenie. Ale najpierw pacjenta trzeba rozpoznać. I po to właśnie jest Polski Dzień Spirometrii, na który wszystkich serdecznie zapraszam!

- - -

Informacje o placówkach prowadzących bezpłatne badania spirometryczne w ramach Polskiego Dnia Spirometrii znaleźć można na stronie www.astma-alergia-pochp.pl


źródło - Departament Spraw Świadczeniobiorców
Dodany: 25.06.2013 r. Norbert Tyszka
Ostatnio zapisany: 25.06.2013 r. Norbert Tyszka
Wszystkie aktualności

Aktualności dla Pacjenta

Zaszczep się w majówkę!

30.04.2021
Szczepienie przeciw COVID-19 to dobry plan na majówkę! W każdym województwie, od 1 do 3 maja, stanie specjalny punkt szczepień. Jeśli Twój rocznik ma już e-skierowanie, możesz bez rejestracji zaszczepić się jednodawkowym preparatem Johnson & Johnson.

NFZ wydłuża termin ważności EKUZ

28.04.2021
Od 28 kwietnia 2021 r. obowiązują nowe zasady w sprawie ważności karty EKUZ

Znamy szczegóły programu rehabilitacji po przebytej chorobie COVID-19

10.04.2021
Narodowy Fundusz Zdrowia na polecenie Adama Niedzielskiego, ministra zdrowia, przygotował kompleksowy program rehabilitacji dla pacjentów, którzy chorowali na COVID-19. Rehabilitacja potrwa od 2 do 6 tygodni. Za każdy dzień leczenia NFZ zapłaci 188 zł.

Czekasz na szczepienie w punkcie szczepień? Pamiętaj o dystansie i maseczkach

Ważne!
26.03.2021
Trwają szczepienia przeciw COVID-19. Punkty szczepień robią wiele, aby oczekiwanie na przyjęcie preparatu było maksymalnie bezpieczne. Sporo zależy również od nas samych. Trzymajmy dystans, nośmy maseczki i przychodźmy na umówioną godzinę szczepienia.

Uzdrowiska wznawiają działalność

Ważne!
01.03.2021
Od 11 marca uzdrowiska wznawiają działalność. Pacjenci, którzy czekają na leczenie uzdrowiskowe, mogą rozpocząć je na podstawie skierowania, potwierdzonego przez oddział woj. NFZ. O terminie rozpoczęcia leczenia poinformujemy listownie lub telefonicznie.

Szczepienie pacjentów w domu. NFZ zorganizował ponad 100 dodatkowych punktów

Ważne!
17.02.2021
Specjalne wyjazdowe punkty szczepień dotrą do pacjentów którzy, ze względu na stan zdrowia, nie mogą przyjąć szczepionki w punkcie stacjonarnym. Ponad 100 dodatkowych punktów uzupełni sieć populacyjnych punktów szczepień, które mogą szczepić w domu.

Szczepienia populacyjne: Będzie więcej mobilnych zespołów szczepiących

Ważne!
27.01.2021
Oddziały Narodowego Funduszu Zdrowia ogłosiły nabory na dodatkowe mobilne zespoły szczepiące. Zespoły mobilne zajmują się szczepieniami pacjentów, których stan zdrowia nie pozwala na przyjęcie szczepionki w punkcie stacjonarnym. Sprawdź szczegóły.

O zmianie terminu lub miejsca szczepienia poinformuje konsultant infolinii NPSz

27.01.2021
Jeśli zmieniły się termin lub miejsce szczepienia, konsultanci infolinii Narodowego Programu Szczepień Przeciw COVID-19 zadzwonią do osób zapisanych na szczepienie i poinformują o nowej dacie i lokalizacji szczepienia.
Zobacz szczegóły