Dla Pacjenta
Informacje dla placówek medycznych i aptek
Jakie prawa mają pacjenci, którzy przyjeżdżają do Polski z innych państw członkowskich UE/EOG/EFTA na leczenie? Jakie są wobec nich prawa i obowiązki? Na czym polegają różnice w korzystaniu ze świadczeń zdrowotnych przez pacjenta leczącego się na podstawie przepisów dyrektywy transgranicznej a pacjenta posługującego się kartą EKUZ?
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady nr 2011/24/UE z 9 marca 2011 r. w sprawie stosowania praw pacjentów w transgranicznej opiece zdrowotnej, zwana dalej „dyrektywą transgraniczną” powstała w celu ulepszenia funkcjonowania jednej z podstawowych zasad zjednoczonej Europy – swobody przepływu usług.
Wprowadzenie dyrektywy transgranicznej służy urzeczywistnieniu działań Unii Europejskiej (UE) zapewniających wysoki poziom ochrony zdrowia ludzkiego.
|
Pamiętaj! Implementacja dyrektywy transgranicznej nie wyłącza prawa osób ubezpieczonych w innych niż Polska państwach członkowskich UE/EFTA do skorzystania w Polsce ze świadczeń rzeczowych na podstawie przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. |
- W celu uzyskania szczegółowych informacji o zasadach obowiązujących w ramach przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego należy przejść na stronę internetową Narodowego Funduszu Zdrowia, tj. https://www.nfz.gov.pl/dla-pacjenta/nasze-zdrowie-w-ue/leczenie-w-krajach-unii-europejskiej-i-efta/
- Różnice w zakresie dostępu do opieki zdrowotnej na podstawie dyrektywy transgranicznej oraz przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego dostępne są w zakładce „Możliwości leczenia w UE.
Dodatkowe informacje można uzyskać w Krajowym Punkcie Kontaktowym, którego funkcję w Polsce pełni Centrala Narodowego Funduszu Zdrowia oraz w poszczególnych oddziałach wojewódzkich NFZ działających na terytorium poszczególnych województw.
|
Pamiętaj! Dyrektywa transgraniczna przewiduje możliwość wprowadzenia przez państwo członkowskie UE/EOG systemu uprzedniej zgody na zwrot kosztów transgranicznej opieki zdrowotnej. Zasady wydawania zgody określa państwo, w którym pacjent jest ubezpieczony. |
Pacjenci UE/EOG korzystający w Polsce ze świadczeń zdrowotnych mogą je uzyskać w dwóch odrębnych systemach prawnych:
- w ramach unijnej koordynacji systemów zabezpieczenia zdrowotnego, albo
- w ramach opieki zdrowotnej udzielonej zgodnie z postanowieniami dyrektywy transgranicznej oraz ustawy implementującej dyrektywę transgraniczną.
Każdy z tych systemów rządzi się odmiennymi prawami i nakłada różne obowiązki na osoby z nich korzystające oraz na podmioty udzielające świadczeń zdrowotnych.
|
Pamiętaj! To do wyboru pacjenta UE/EOG należy, czy chce on skorzystać ze świadczeń zdrowotnych w ramach systemu koordynacji, czy z opieki zdrowotnej w ramach dyrektywy transgranicznej. Dlatego obowiązkiem placówki udzielającej świadczeń zdrowotnych jest znajomość zasad ich udzielania w obu systemach prawnych. |
|
SYSTEM KOORDYNACJI |
OPIEKA ZDROWOTNA W RAMACH DYREKTYWY TRANSGRANICZNEJ |
|
PRZEPISY PRAWNE |
|
|
Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej
|
|
|
OSOBY UPRAWNIONE DO SKORZYSTANIA ZE ŚWIADCZEŃ ZDROWOTNYCH W RAMACH KOORDYNACJI ORAZ W RAMACH DYREKTYWY |
|
|
Są to osoby posiadające prawo do świadczeń zdrowotnych zgodnie z ustawodawstwem jednego z państw UE/EFTA mieszkające lub przebywające czasowo w Polsce i posiadające wymagane dokumenty(szerzej w WYMAGANE DOKUMENTY poniżej). |
Są to osoby posiadające prawo do świadczeń zdrowotnych zgodnie z ustawodawstwem jednego z państw UE/EOG mieszkające lub przebywające czasowo w Polsce. |
|
PLACÓWKI MEDYCZNE |
|
|
Są to wyłącznie te placówki medyczne, które udzielają świadczeń zdrowotnych w ramach publicznego systemu opieki zdrowotnej, czyli posiadające umowę z NFZ na udzielanie świadczeń zdrowotnych. |
Są to wszystkie placówki medyczne działające w Polsce, o ile posiadają prawo do prowadzenia działalności leczniczej zgodnie z ustawodawstwem polskim, niezależnie od tego, czy działają w ramach publicznego systemu opieki zdrowotnej, czy też nie. |
|
WARUNKI UMOŻLIWIAJĄCE UDZIELENIE ŚWIADCZEŃ ZDROWOTNYCH W RAMACH KOORDYNACJI ALBO TRANSGRANICZNEJ OPIEKI ZDROWOTNEJ |
|
|
|
|
WYMAGANE DOKUMENTY ORAZ ZAKRES ŚWIADCZEŃ ZDROWOTNYCH |
|
|
Przewidziane w unijnych przepisach o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, wymienione poniżej dokumenty, są niezbędne do potwierdzenia prawa do świadczeń zdrowotnych w Polsce. ŚWIADCZENIA NIEZBĘDNE przysługują pacjentom UE/EFTA posiadającym Europejską Kartę Ubezpieczenia Zdrowotnego -EKUZ albo Certyfikat Tymczasowo Zastępujący EKUZ. ŚWIADCZENIA W PEŁNYM ZAKRESIE przysługują pacjentom UE/EFTA mieszkającym w Polsce pozytywnie zweryfikowanym w systemie e-WUŚ albo posiadającym poświadczenie. LECZENIE PLANOWANE przysługuje pacjentom UE/EFTA na podstawie dokumentu S2 lub poprzedzającego go formularza E112. ŚWIADCZENIA Z TYTUŁU WYPADKU PRZY PRACY LUB CHOROBY ZAWODOWEJ przysługują pacjentom UE/EFTA na podstawie dokumentu DA1 lub poprzedzającego go formularza E123/DA1. |
Pacjenci UE /EOG korzystający ze świadczeń zdrowotnych w Polsce w ramach transgranicznej opieki zdrowotnej powinni być traktowani jak pacjenci prywatni. W związku z tym, pacjent korzystający ze świadczeń zdrowotnych w ramach transgranicznej opieki zdrowotnej wynikającej z dyrektywy powinien być traktowany w sposób identyczny jak każdy inny pacjent prywatny korzystający w danej placówce medycznej albo aptece z tego samego rodzaju świadczeń zdrowotnych. |
|
RECEPTA TRANSGRANICZNA |
|
|
Niezależnie od tego, czy świadczenia są udzielane na zasadach koordynacji, czy w ramach opieki transgranicznej, jeżeli pacjent polski albo pacjent UE/EFTA poinformował lekarza o zamiarze zrealizowania recepty w innym niż Polska państwie członkowskim UE/EFTA, lekarz zobowiązany jest do wystawienia mu, tzw. RECEPTY TRANSGRANICZNEJ (dodatkowe informacje znajdziesz w zakładce "Recepta transgraniczna"). |
|
|
KIEDY MOŻNA WYSTAWIĆ FAKTURĘ ZA LECZENIE I W JAKIEJ WYSOKOŚCI |
|
|
Jeżeli pacjent UE/EFTA, który nie wyraził w sposób wyraźny woli skorzystania ze świadczeń zdrowotnych w ramach transgranicznej opieki zdrowotnej:
wysokość rachunku powinna być zgodna z kwotą, jaka wynika z przyjętego w placówce cennika świadczeń zdrowotnych obowiązującego w odniesieniu do wszystkich pacjentów prywatnych niezależnie od kraju ich pochodzenia,
wysokość rachunku powinna wynikać z kwoty współpłacenia przewidzianej przepisami prawa. Koszty współpłacenia przez pacjenta w sytuacjach przewidzianych przepisami prawa pokrywane są z własnych środków finansowych i zwrot tych kosztów nie przysługuje. |
ZAWSZE należy wystawić fakturę . Wysokość rachunku powinna być zgodna z cennikiem świadczeń zdrowotnych przyjętym przez placówkę obowiązującym w odniesieniu do wszystkich pacjentów prywatnych niezależnie od kraju ich pochodzenia. |
Obowiązki wobec pacjentów
Pacjenci z państw UE lub EOG korzystający w Polsce ze świadczeń zdrowotnych w ramach transgranicznej opieki zdrowotnej korzystają z zapisów ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta. Mają oni prawo do świadczeń zdrowotnych, których jakość i bezpieczeństwo są zgodne ze standardami przyjętymi w Polsce.
Placówki medyczne są zobowiązane do podawania do publicznej wiadomości aktualnych informacji o:
- rodzaju działalności leczniczej
- zakresie udzielanych świadczeń zdrowotnych
- wysokości opłat za:
- udostępnienie dokumentacji medycznej
- świadczenia zdrowotne udzielane za częściową lub całkowitą odpłatnością
- przechowywanie zwłok pacjenta przez okres dłuższy niż 72 godziny – pobieranej od:
- osób lub instytucji uprawnionych do pochówku zwłok
- podmiotów, na zlecenie których przechowuje się zwłoki w związku z toczącym się postępowaniem karnym.
Placówka powinna te informacje:
- umieścić w widoczny sposób w miejscu udzielania świadczeń
- opublikować na stronie internetowej placówki.
Na wniosek pacjenta z państwa UE lub EOG placówki medyczne mają obowiązek poinformować o:
- udzielanych świadczeniach zdrowotnych, a zwłaszcza o:
- stosowanych metodach diagnostycznych lub terapeutycznych
- jakości i bezpieczeństwie tych metod
- zawartych umowach ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej obejmujących szkody w wyniku:
- udzielania świadczeń zdrowotnych
- niezgodnego z prawem zaniechania udzielania świadczeń zdrowotnych
- zdarzeń medycznych
- danych objętych wpisem do rejestru podmiotów wykonujących działalność leczniczą.
Jeżeli pacjent poinformuje lekarza o zamiarze zrealizowania recepty w innym państwie UE lub EFTA, lekarz jest zobowiązany do wystawienia recepty transgranicznej.
Dodatkowe informacje znajdziesz w zakładce Recepta transgraniczna.
Placówka medyczna lub apteka wystawia rachunek pacjentowi z państwa UE lub EFTA .
W zakładce Informacje o rachunku wystawionym w transgranicznej opiece zdrowotnej znajdziesz dodatkowe informacje o zasadach:
- wystawiania rachunku
- określania jego kwoty.
Współpraca z krajowym punktem kontaktowym w Polsce
W terminie 14 dni od otrzymania wniosku od:
- Krajowego Punktu Kontaktowego do spraw Transgranicznej Opieki Zdrowotnej
lub
- oddziału wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia
placówki medyczne mają obowiązek przekazać informacje na temat świadczeń zdrowotnych udzielonych pacjentom UE wraz z cenami.
Apteki mają ten sam obowiązek w stosunku do:
- produktów leczniczych
- wyrobów medycznych
- środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego, które zakupił wskazany we wniosku pacjent UE.
Obowiązki polskich podmiotów wykonujących działalność leczniczą dotyczące wystawiania rachunków pacjentom UE lub EOG i informowania o cenach świadczeń.
Placówka wystawia pacjentom UE lub EOG rachunek za odpłatnie udzielone świadczenia zdrowotne. Zgodnie z przepisami ustawy o działalności leczniczej rachunek powinien:
- na wniosek pacjenta – zawierać listę procedur diagnostycznych i terapeutycznych wykonanych podczas leczenia
- być zgodny z aktualnymi stawkami opłat.
Świadczeniodawca musi stosować takie same opłaty dla wszystkich pacjentów, bez względu na ich obywatelstwo czy kraj zamieszkania.
Placówki mają obowiązek przekazać informacje na temat świadczeń zdrowotnych udzielonych pacjentom UE, wraz z cenami, w terminie 14 dni od otrzymania wniosku od:
- Krajowego Punktu Kontaktowego do spraw Transgranicznej Opieki Zdrowotnej
lub
- oddziału wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia.










